لیلة الرغائب

لیلة الرغائب

منتشر شده در: 1404/10/04 21:20

خلاصه متن...

«رَغبت» و «رَهبت» دو لازمه ی سلوک است و هردو را سالکِ مراقب، نیاز دارد که به بیانی دیگر، «رَجاء» ، رَغبت آورد و «خوف»، رَهْبت . آن کس که به جُمُعَه که مقام جمعی انسان کامل است، رسیده باشد، رغبت او عین «رهبت» است و رهبت وی عین «رغبت» است ....

لیله الرغائب

سالک گاهی «راهِب» است و گاهی «راغِب»، راهب است از این که  ذات اقدس الهی به «جلالش »جلوه کند و راغب است آن گاه که محبوب ، «جمالی» جلوه می کند.

«رَغبت» و «رَهبت» دو لازمه ی سلوک است و هر دو را سالکِ مراقب، نیاز دارد؛ که به بیانی دیگر، «رَجاء»، رَغبت آورد و «خوف»، رَهْبت.

سالکی که موحّد است در شب رغبت‌ها (لیلة الرغائب)، از این که رغبت‌هایش این سویی باشد، در «رهبت»، است و راغب است که ذات و اسماء و صفات او را در تمام افعال به نظاره بنشیند ... .

مراقبت سالک در شب رغائب باید دقیق‌تر باشد که مبادا حال که از آغاز تا انجام شب، محبوب جمالی جلوه می‌کند، از مقام توحید در طلب خارج شود و جز او را طلب کند .

سرّ لیلة الرغائب چیست؟

راستی سرّ این که شب جمعه از ماه رجب که ماه ولایت علی وصیّ هست، لیلةُ الرغائب گشته، چیست ؟

در جُمُعَه و قرائت مکرر سوره‌ی قدر، در نماز لیلةُ الرغائب، بیندیشیم، چه بسا برای ما مکشوف شود .

آری، آن کس که به جُمُعَه که مقام جمعی انسان کامل است، رسیده باشد، رغبت او عین «رهبت» است و رهبت وی عین «رغبت» است .

رغبت، «میل» را گویند و راغب یعنی«مایل»؛ و رغائب جمع رغبت است؛ آن کس که سفر اول در اسفار اربعه را طی نموده باشد، جز او نمی‌بیند تا بدان مایل شود:

«آنکس که تو را شناخت جان را چه کند ؟
دیوانه کنی هردو جهانش بخشی

 

فرزند و عیال و خانمان را چه کند ؟
دیوانه تو هر دو جهان را چه کند ؟
ج

آن که عارفِ « واصِل» است به ما که سالِک در راهیم گوید :

«مراقب باش که طلبت چیست، که تو همانی که طلب می کنی»

به تعبیر پیر عارف کامل ما  :

مایيم و رخ يار دل آرام و دگر هيچ
ای زاهد بيچاره كه داری هوس حور ؟
خواهی كه زنی گام به امّيد وصالش
ازخدمت نفست ببُر ای‌دوست كه اين دون
يارب چه توان گفت مر اين مرده دلان را
خواهی گذرد صيت تو از مشرق و مغرب
از پرتو جام و رخ ساقی ، به سحرها

 

ما راست همين حاصل ايام و دگر هيچ
ای وای تو و آن هوس خام و دگر هيچ
بايد گذری اولاً از كام و دگر هيچ
گرگی‌ست كه هرگز نشود رام و دگر هيچ
كاين‌ها كه شما راست، بوَد دام و دگر هيچ
می‌باش یکی بنده ی گمنام و دگر هيچ
نجم است فروزان به بر و بام و دگر هيچ

 

آری آن کس که در لیلة الرغائب، به ندای « فاخلع نعلیک » لبیک گفته باشد، در رغبت خویش صادق است .

در مناجات الرّاغبین امام سجاد علیه السلام همه جا سخن از قرب به ذات است که برخی از این موارد را برجسته می‌کنم تا شاهدی بر کلام این کمترین باشد و حسن ختام سخنم گردد :

❇️إلهِى إِنْ كانَ قَلَّ زادِى (فِى الْمَسِيرِ إِلَيْكَ )...

❇️و إِنْ أَنامَتْنِى الْغَفْلَةُ (عَنِ الاسْتِعْدادِ لِلِقائِكَ).

❇️و إِنْ أَوْحَشَ (ما بَيْنِى وَبَيْنَكَ )فَرْطُ الْعِصْيانِ وَالطُّغْي ...

❇️أسْأَلُكَ بِسُبُحاتِ وَجْهِكَ وَبِأَنْوارِ قُدْسِكَ، وَأَبْتَهِلُ( إِلَيْكَ) بِعَواطِفِ رَحْمَتِكَ، ...

❇️فارٌّ مِنْ سَخَطِكَ إِلى (رِضاكَ)، (هارِبٌ مِنْكَ إِلَيْكَ)، راجٍ أَحْسَنَ ما( لَدَيْكَ)، مُعَوِّلٌ عَلى مَواهِبِكَ، مُفْتَقِرٌ إِلى رِعايَتِكَ....

إِلهِى اسْتَشْفَعْتُ بِكَ إِلَيْكَ، وَاسْتَجَرْتُ بِكَ مِنْكَ،....

❇️قاصِداً (جَنابَكَ)، وَارِداً شَرِيعَةَ رِفْدِكَ، مُلْتَمِساً سَنِىَّ الْخَيْراتِ مِنْ عِنْدِكَ، (وَافِداً إِلى حَضْرَةِ جَمالِكَ)، مُرِيداً وَجْهَكَ، طارِقاً بابَكَ، (مُسْتَكِيناً لِعَظَمَتِكَ وَجَلالِكَ)، .....

و در این فراز بسیار به وضوح عرضه می‌دارد که در مقام رغبت، طالب مقام جلال تو هستم :

مُسْتَكِيناً لِعَظَمَتِكَ وَجَلالِكَ، .....

 

امام صادق علیه السلام

 در دعای هر روز ماه رجب آورده است که:

❇️خاب الوافِدُونَ عَلى‏ غَيْرِكَ،

نوميد شدند آنان كه بر ديگرى‏ جز تو وارد شدند.

❇️وخَسِرَ المُتَعَرِّضُونَ اِلاَّ لَكَ، وَضاعَ المُلِمُّونَ اِلاَّ بِكَ.

و زيان كار شدند كسانى كه به غير از تو رو كردند و تباه گشتند آنان كه جز به درگاه تو فرود آمدند.

❇️واَجْدَبَ‏ الْمُنْتَجِعُونَ اِلاَّ مَنِ انْتَجَعَ فَضْلَكَ، بابُكَ مَفْتُوحٌ لِلرَّاغِبينَ .....

و گرفتار قحطى شدند كسانى كه جز از فضل تو پوييدند؛ در خانه‏ ات به‏ روى مشتاقان باز است.

 

https://eitaa.com/MadresaEshgh

 

سید حسین حسینی .قم .

 لیلةُ الرغائب 1445 قمری

28 دی 1402 شمسی